Mae Janet Finch-Saunders AS - Aelod o’r Senedd dros Aberconwy a Gweinidog yr Amgylchedd yr Wrthblaid - wedi ysgrifennu at Lywodraeth Cymru yn erfyn ar swyddogion i “edrych yn ffafriol ar gais prosiect Conwy Uchaf am £800,000.”

Gan roi sylwadau ar y broblem llifogydd ledled Dyffryn Conwy, dywedodd Janet:

“Yn anffodus, nid oes ateb syml i’r argyfwng llifogydd yn Nyffryn Conwy. Dyma pam rydw i wedi bod yn gweithio gyda rhanddeiliaid i gychwyn cyfuniad o fesurau, sy'n cwmpasu atebion rheoli naturiol a wnaed gan ddyn.

“Yn ystod y flwyddyn ddiwethaf, rydw i wedi bod yn gweithio gyda RWE Innogy i weld a ellir rhoi mesurau ar waith i leihau’r llifogydd o Lyn Eigiau, a thrwy hynny ddal mwy o ddŵr yn y mynyddoedd yn ystod stormydd. Mae modelu diweddar wedi tynnu sylw at ddatrysiad effeithlon sy’n cael ei bwyso a’i fesur ymhellach, rwy’n falch o ddweud.

“Yn yr un modd, rwy’n cyfathrebu’n barhaus ag RWE a Dŵr Cymru am Gronfa Ddŵr Ffynnon Llugwy. O’r hyn rwy’n ei ddeall, yn ystod cyfnodau gwlyb mae llawer iawn mwy o ddŵr glaw na’r galw ac mae’r gronfa ddŵr yn gorlifo, felly rwy’n ymgyrchu dros roi mesurau effeithlon ar waith i fynd i’r afael â hyn.”

Yn y gorffennol, mae Llywodraeth Cymru wedi mynegi eu cymeradwyaeth i brosiect Conwy Uchaf. Mae’r prosiect hwn yn ceisio cynorthwyo i gadw’r llifogydd yn yr ucheldir drwy arafu llif dŵr drwy adfer y gweunydd. Mae’r gwaith hwn yn cynnwys rhwystro ffosydd ac adfer afonydd. Mae’r prosiect cydweithredol yn cael ei arwain gan Cyfoeth Naturiol Cymru a’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol, gyda swyddog asiantaeth yn cael ei secondio i’r Ymddiriedolaeth i yrru’r gwaith yn ei flaen.

Yn rhoi sylwadau ar botensial y prosiect, dywedodd Janet:

“Rydw i wedi gweld gyda fy llygaid fy hun sut mae Afon Machno a’r Migneint wedi’u trawsnewid, gyda sawl cam wedi’u cymryd i rwystro ffosydd draenio mewn gorgorsydd. Yn wir, mae dros 30,000 o argaeau bach wedi’u hadeiladu i wneud y gorgorsydd yn wlypach. Byddai’r prosiect hwn yn ceisio adeiladu ar y gwaith rhagorol sydd eisoes wedi’i wneud.

“Yn wir, da fyddai gweld Llywodraeth Cymru yn ymateb yn gadarnhaol i’r cynigion i ehangu’r prosiect. Am y rheswm hwn, rydw i wedi ysgrifennu at Weinidog yr Amgylchedd i ofyn iddi edrych yn ffafriol ar gais prosiect Conwy Uchaf am £800,000.”

DIWEDD

Nodiadau i Olygyddion:  

• Amgaeaf gopi o lythyr Janet at y Gweinidog.

Ffoto: Janet Finch-Saunders AS