Mae Janet Finch-Saunders AS - Aelod o’r Senedd dros Aberconwy - wedi annog Llywodraeth Cymru i fynd i’r afael â’r oedi mewn triniaethau colli golwg ledled y Gogledd. Cododd ei phryderon ar ffurf  cwestiwn i’r Gweinidog Iechyd a Gofal Cymdeithasol.

Ymyrrodd ar ôl i RNIB Cymru rybuddio bod miloedd yn fwy o bobl yng Nghymru mewn perygl o golli eu golwg heb obaith i’w adfer oherwydd yr oedi cyn triniaethau. Yr achos pryder mwyaf yw’r wybodaeth ddaeth i’r fei bod 10 mis wedi mynd heibio heb gyhoeddi data misol ar gleifion allanol offthalmoleg.

Yn rhoi sylwadau ar ei chyfraniad yn y Cyfarfod Llawn, dywedodd Janet:

“Mae’n achos pryder mawr iawn bod cynnydd sylweddol wedi bod yn nifer y bobl sy’n aros y tu hwnt i’w dyddiad triniaeth diogelwch clinigol ar gyfer triniaeth colli golwg, ynghyd â chynnydd yn nifer y bobl sy’n aros am lawdriniaeth cataract.

“Yn wir, datgelodd cais rhyddid gwybodaeth diweddar gan BBC Wales i bob bwrdd iechyd fod 33,000 o bobl sydd mewn perygl o golli eu golwg yn aros yn rhy hir am driniaeth, gyda nifer y bobl sy’n aros mwy na naw mis am lawdriniaeth cataract wedi cynyddu bedair gwaith.

“Mae’r raddfa risg uwch yn gwbl annerbyniol mewn unrhyw gymdeithas fodern. Rwy’n erfyn ar  Lywodraeth Cymru i werthuso pa gamau brys y gellir eu cymryd i fynd i’r afael â’r amser aros, gan nad yw’n hi’n opsiwn llaesu dwylo mwyach. Mae’n rhaid i’r Gweinidog sylweddoli bod golwg pobl yn dibynnu ar roi cynlluniau gweithredu go iawn ar waith.

“Rwyf hefyd yn adleisio galwadau gan RNIB Cymru, sy’n bryderus tu hwnt fod y pandemig wedi dwysau anghydraddoldebau sy’n bodoli eisoes o ran derbyn gwybodaeth iechyd cyhoeddus hygyrch.  

“Yn wir, datgelodd eu hymchwil diweddar fod un o bob pedwar o’r rhai a holwyd fel rhan o’r  arolwg wedi cael anhawster cael gafael ar wybodaeth ar ffurf hygyrch. Felly, rwy’n erfyn ar y Gweinidog i sicrhau ei bod hi’n haws i gael gafael ar ddeunydd cyfathrebu Llywodraeth Cymru ar unwaith a’i bod yn rhoi blaenoriaeth i hynny.”

DIWEDD

Nodiadau i Olygyddion:  

• Cliciwch yma i ddarllen galwad yr RNIB am well hygyrchedd. 
• Cliciwch yma i ganfod mwy am Gais Rhyddid Gwybodaeth BBC Wales. 

Ffoto: Canva Stock